The ultrastructural analyses of meniscus histology in osteoarthritic knees / Osteoartritli diz ekleminde meniskus histolojisinin ince yapi duzeyinde degerlendirilmesi.
Abstract: Amac: Meniskusler dizde bircok islevi olan fibroz kikirdak yapisinda dokulardir. Meniskusu cikarilmis dizlerde erken dejeneratif artrit gelistigi bircok calismada gosterilmistir. Osteoartritik dizlerde ise kikirdak dejenerasyonuyla birlikte meniskuslerde de degisiklikler gorulmektedir. Calismanin amaci dejeneratif dizlerde meniskusun histolojik ve ultrastrukturel yapisinin gosterilmesidir.

Yontem ve Gerecler: Bu amacla primer varus osteoartriti nedeniyle total diz artroplastisi yapilan dizlerden cikarilan medial meniskusler incelendi. 20 meniskus isik mikroskopunda ve transmisyon elektron mikroskobunda incelenerek 2 normal meniskusle karsilastirildi.

Bulgular: Patolojik meniskus grubundaki orneklerin ultrastrukturel incelemesinde kollajen liflerde heterojen dizilim goruldu. Bazi alanlar organize olmayan fibroz bantlarin konsantrik lamellerinden olusmaktaydi. Ayrica bu grupta kollajen liflerde nicelik olarak azalma goruldu. Kontrol grupta nerdeyse tum kondrositlerde metakromazi gorulurken, dejeneratif dizlerdeki meniskuslerde hucre proliferasyon bolgesinin matriksinde metakromaziye rastlandi. Dejenere meniskuslerde kondrositler oval ve uzamis goruldu. Teritorial matriksin oldukca azaldigi veya hic olmadigi belirlendi. Bununla birlikte proteoglikan partikul ve fibrillerinden olusan teritoryal matriksle cevrili tipik kondrosit orneklerine de rastlandi. Normal meniskuslerde de cok az sayida gorulebilen sitoplazma icindeki yag damlaciklari dejenere grupta sayica ve hacimce cok artmis olarak goruldu. Dejenere meniskuslerde gorulen diger bir farklilik ise hucrelerarasi matrikste gorulen elektron yogun dev kalsifiye cisimlerdi. Bu calismada degerlendirilen onemli bulgulardan biri de dejenere meniskuslerdeki azalmis glikozaminoglikan sentezidir.

Sonuc: Bu calismada osteoartritik diz ekleminde meniskuslerdeki ikincil degisiklikler ortaya konmustur.

(Turk J Rheumatol 2009; 24: 118-22)

Anahtar sozcukler: Osteoartrit, meniskus, ince yapi duzeyinde inceleme

Alindigi Tarih: 28.01.2009 Kabul Tarihi: 02.04.2009

Objective: Menisci are fibrocartilage tissue that have many functions in the knee joint. Studies showed the early progression of osteoarthrtic changes after meniscectomy. The osteoarthritic knee has some meniscal changes associated with articular cartilage degeneration. This study aimed to investigate the ultrastructural meniscal changes in degenerated knee joints.

Materials and Methods: Samples were excised from patients who underwent total knee arthroplasty for primary varus osteoarthritis of the knee joint. Twenty medial menisci were examined histologically by light microscopy and transmission electron microscopy and compared with two normal menisci samples.

Results: Ultrastructure of the tissue specimens taken from the pathologic meniscus group demonstrated a heterogeneous course in the collagen fibers. It was composed of concentric lamellae of fibrous bundles that were disorganized in some areas. Moreover, the amount of collagen fibers was decreased qualitatively in these groups. While metachromasia was remarkable around nearly all of the chondrocytes in the control group, it was detected especially in the matrix of the cell proliferation region in the degenerated meniscus group. Chondrocytes were oval and elongated cells in the degenerated menisci. The territorial matrix was mostly sparse or absent in the degenerated menisci; however, there were also instances where a typical chondrocyte was surrounded by territorial matrix containing proteoglycan particles and fibrils. Intracytoplasmic small lipid droplets in the chondrocytes of normal meniscus were also present but they were of more frequent occurrence and more prominent in size in the degenerated meniscus group. Electron dense gigantic calcified bodies in the intercellular matrix were also seen in the degenerated menisci specimens. One of the important findings of the study is the decreased synthesis of glycosaminoglycan in the degenerated menisci.

Conclusion: This study shows the secondary structural changes of the meniscus in the osteoarthritic knee joint.

(Turk J Rheumatol 2009; 24: 118-22)

Key words: Osteoarthritis, meniscus, ultrastructural analysis

Received: 28.01.2009 Accepted: 02.04.2009
Article Type: Report
Subject: Emissions (Pollution) (Analysis)
Osteoarthritis (Analysis)
Collagen (Analysis)
Electron microscopy (Analysis)
Glycosaminoglycans (Analysis)
Knee (Injuries)
Knee (Analysis)
Authors: Kaya, Alper
Kilicoglu, Sibel Serin
Guclu, Berk
Erdemli, Esra
Benli, Ismet Teoman
Pub Date: 09/01/2009
Publication: Name: Turkish Journal of Rheumatology Publisher: Turkish League Against Rheumatism Audience: Academic Format: Magazine/Journal Subject: Health Copyright: COPYRIGHT 2009 Turkish League Against Rheumatism ISSN: 1309-0291
Issue: Date: Sept, 2009
Product: Product Code: 2831910 Collagen NAICS Code: 325414 Biological Product (except Diagnostic) Manufacturing SIC Code: 2836 Biological products exc. diagnostic
Accession Number: 292882206
Full Text: Giris

Meniskusler uzerine yapilan arastirmalar, bu viskoelastik fibrokikirdak yapinin diz ekleminde yuk tasima, sok emilimi, stabilitenin saglanmasi, eklem kikirdaginin lubrikasyonu ve propriosepsiyon gibi bircok isleve katkisinin oldugunu gostermistir (1). Meniskusler %75 kollajen, %8-13 kollajen olmayan proteinler ve %1 hekzosamin icerir (2). Kollajen lifler meniskusun yuk tasimasini saglayan dizilime sahip olan tip I kollajen agirliklidir (2). Menisektomili dizlerde erken dejeneratif artrit gelistigi bircok calismada ortaya konmustur (3-6).

Meniskuslerin sadece ucte birlik dis kisimlarinin kanlandigi, ucte ikilik ic kismindaki yirtiklarin kendiliginden iyilesme guclerinin cok az oldugu ve kollajenin %60'inin tip II oldugu, ucte birlik dis kisma gore 5-6 kat daha fazla glikozaminoglikan icerdigi bilinmektedir (2). Travmatik meniskus yirtiklari siklikla genc ve aktif insanlarda ortaya cikarken, yaslilarda daha cok dejeneratif yirtiklar gelismektedir (7). Eklem kikirdaginin kaybi sinovyum, baglar, kapsul ve meniskuslerde ikincil degisikliklere neden olabilmektedir. Meniskusun ic yapisindaki dejeneratif degisiklikler kadin ve erkek, aktif ve inaktif tum insanlarda genellikle 30 yas civarinda baslar ve ilerleyen yasla birlikte artis gosterir (7). Orta yas ve yasli hastalarda osteoartrit sendromuna yol acan eklem kikirdaginin ve diger dokularin dejenerasyonu agri ve sakatligin en onemli nedenidir. Bu dejeneratif surec hiyalin dejenerasyon olarak bilinir ve meniskuslerdeki yirtiklar kollajen liflerinin dizilimlerindeki bozulmalarla gerceklesir.

Literaturde meniskuslerin dejenerasyonunu ve kimyasal degisiklikleri inceleyen calismalar yer almakla birlikte ince yapi duzeyinde dejenerasyonu gosteren calisma cok azdir. Bu calismanin amaci dejeneratif osteoartritli dizlerde meniskuslerde gelisen degisikliklerin ince yapi duzeyinde (ultrastrukturel) incelenmesidir.

Yontem ve Gerecler

Primer varus osteoartriti nedeniyle total diz artroplastisi yapilan hastalardan ameliyat sirasinda zedelenmeden, olabildigince total olarak cikarilan 20 medial meniskus incelemeye alindi. Ikincil osteoartritli dizler (romatoid artrit, posttravmatik artrit, osteonekroz) calismaya alinmadi. Hastalar calisma hakkinda bilgilendirilerek cikarilan meniskuslerinde inceleme yapilabilecegine dair bilgilendirme ve onam formu alindi. Hastalarin ortalama yasi 68 yil 5 ay (62-75 yas arasi) idi. 10 kadin ve 10 erkek hastadan alinan ornekler incelendi. Hastalarda orta ve yuksek duzeyde gonartroz bulgulari vardi. Hastalarda sikayetlerin baslangicindan ameliyata kadar gecen sure ortalama 3 yil 4 ay (3 ay-8 yil) idi. Hastalarin vucut kitle indeksleri ortalama 35.2 (27.7-43.5) olarak hesaplandi. Standart orta hat kesisi ile girildikten sonra parapatellar artrotomi yapildi. Medial meniskus olabildigince zedelenmeden ve tam olarak cikarildi. Makroskopik incelemeleri yapildiktan sonra, asinmanin en fazla goruldugu yer olan on-arka planda orta bolumlerinden santral ucte ikilik kisimlari alinarak histolojik incelemeler yapildi (Sekil 1). Ornekler travmatik dizustu amputasyonu olan 22 ve 29 yaslarinda iki erkek hastadan cikarilan, makroskobik olarak normal gorunumlu 2 medial meniskusun ayni bolgelerinden alinan parcalariyla histolojik olarak karsilastirildi.

Histopatolojik Inceleme

Isik mikroskobik inceleme icin; medial meniskus parcalari %10'luk notral formalinde 2 gun tespit edildi. Dokular yikandiktan sonra artan konsantrasyonda (%50, %75, %96, %100) alkollerle dehidrate edildi. Dehidratasyondan sonra ksilolde seffaflandirilan dokulara parafin emdirildirildikten sonra parafine gomuldu. Hazirlanan doku bloklarindan Leica RM 2125 RT mikrotomla 5 m'lik kesitler alinarak hematoksilen eozin, toluidin mavisi ve mallory azan boyalari yapildi. Calisma gruplarini bilmeyen iki arastirmaci tarafindan degerlendirilerek Nikon Eclipse E 600 ile goruntu alindi.

Gecirimli elektron mikroskobik (transmission electron microscope-T.E.M.) inceleme icin; Dokular %2.5 gluteraldehit ve %2 paraformaldehit karisiminda 2 saat tespit edildi. Fosfat tamponda yikanarak %1 osmiyum tetroksitte 2 saat ikinci tespiti yapildi. Yikamadan sonra Araldite gomulerek Leica EM FCS (Vien Austria) ultramikrotomla kesildi. 1 m'lik yari ince kesitler toluidin mavisi-azur II ile boyandi. Incelenecek alan secildikten sonra ultramikrotomla 60-70 nm'lik ince kesitler alindi. LEO 906 E TEM (80 kVOberkochen- Germany) ile incelenerek goruntu alindi.

Bulgular

Makroskopik bulgular

Alinan orneklerin makroskobik degerlendirmesinde; periferik ucte ikilik kisimlarinin normal gorunumde ve kalinlikta oldugu gorulurken, patolojik bulgularin orta ucte birlik kisimlarda oldugu belirlendi. 4 meniskuste (%20) horizontal yirtik, 11 meniskuste (%55) kompleks yirtik, 17 meniskuste (%85) fibrilasyon ve incelmeler gorulurken, 4 meniskus (%20) normal gorunumlu olarak kaydedildi.

[ILLUSTRATION OMITTED]

Histopatolojik bulgular

Isik mikroskobunda yapilan incelemede, normal meniskus grubunda belirgin lakunalar icinde buzusmus hucreler ve siki paketlenmis kollajen lif yapisi izlendi. Matriksten kolaylikla ayirt edilebilen oval ya da yuvarlak tek kondrositler goruldu. Kollajen lif demetleri homojen, duzenli ve ondulan yapidaydi. Normal meniskusten alinan doku ornekleri gecirimli elektron mikroskobuyla incelendiginde tum orneklerdeki kollajen liflerin diziliminin homojen yapisi izlendi (Sekil 2A, 3A). Osteoartritli dizlerdeki meniskuslerden alinan doku orneklerinde yapilan incelemede kollajen liflerde heterojen dizilim izlendi. Bazi alanlarda konsantrik fibroz demet lamellerinin organizasyonunda bozulmanin yani sira kalitatif olarak degerlendirildiginde kollajen liflerin miktarinda azalma vardi. Bazi lokal alanlarda son derece seyrek duzenlenmis kollajen lifler izlendi (Sekil 2B, 3B). Her iki grupta toluidin mavisiyle boyanmis kesitler incelendiginde hucreleri cevreleyen matriks alaninda metakromazi gorulen bolgeler belirlendi. Kontrol grubunda kondrositlerin etrafindaki metakromazi belirginken, osteoartritli dizlerden alinan meniskus grubunda sadece hucre proliferasyonu olan alanlarda metakromazi izlendi (Sekil 2C, 2D). Bu gruptaki tum orneklerde, normal meniskus grubuyla karsilastirildiginda kikirdak hucrelerinde kalitatif olarak azalma varken, topografik gozlemlerde lokal hucre proliferasyon alanlarinda kumeler yapmis hucreler ve dev kondromalar izlendi. Dev hucrelerin cevresinde bazofilik reaksiyonlar belirlendi (Sekil 2E, 2F, 3G). Ince yapi duzeyinde kontrol grubundaki kondrositler yuzeyindeki kisa uzantilar, organeller ve sitoplazmasindaki kucuk lipid damlaciklariyla olagan gorunumde izlendi. Kondrositleri cevreleyen belirgin teritoriyal alan, kollajen lifler iceren matriksten kolayca ayirt edilebildi (Sekil 3C, 3D). Kontrol grubuyla karsilastirildiginda osteoartritli dizlerdeki meniskus grubunda izlenen kondrositler daha oval ve ince uzundu. Teritoriyal matriks alanlari bu grupta son derece seyrekti veya izlenemedi (Sekil 3F). Normal meniskuslerdeki kondrositlerin sitoplazmasinda izlenebilen kucuk lipid damlaciklarinin sayisi ve buyuklugundeki artis osteoartritli dizlerdeki meniskus grubunda belirgindi (Sekil 3E). Bu grupta hucrelerarasi alanda dev kalsifiye yapilar izlendi (Sekil 3H).

Tartisma

Diz ekleminin dejeneratif osteoartriti yasli insanlarda sik gorulen bir hastaliktir. Osteoartrit gelisiminde total menisektominin rolu bircok calismada ortaya konmustur (5, 6, 8, 9). Femorotibial eklemde gelisen dejeneratif surecte meniskusler de genellikle etkilenmektedir (10). Bennet ve Buckland-Wright (11) diz osteoartritinde eklem kikirdagi ve meniskuste meydana gelisen degisiklikleri incelediler. Kesitsel, cift kontrastli makroradyografik calismalari diz ekleminde medial kompartman osteoartritinde eklem kikirdagi ve meniskuste benzer degisiklikler oldugunu gosterdi. Bu bulgular her ne kadar histolojik olmasa da radyolojik olarak meniskus dejenerasyonunu ortaya koymaktadir.

[ILLUSTRATION OMITTED]

Hunter ve ark. (1) kikirdak kaybi olan semptomatik diz osteoartritli hastalarda meniskuslerdeki patolojik degisiklikleri manyetik rezonans goruntuleme (MRG) yontemi ile izlediler. Bu calismalarinda meniskus yuksekliginin ve kapladigi alanin kikirdak kaybi ile birlikte azaldigini bildirdiler. Calismamiz her iki calismadaki bulgulari histolojik olarak destekler bulgulara sahiptir. Hunter ve ark. (12)'nin bir baska calismasinda meniskuslerin dejenerasyonunun eklem araligindaki daralmaya onemli miktarda katkida bulundugu bildirildi. Bu calismada MRG'deki meniskus ici dejenerasyonlarla direkt grafilerdeki eklem araliginin daralmasini degerlendirerek, hem dejenerasyonun hem de meniskuslerdeki pozisyon degisikliklerinin eklem araligindaki daralmaya katkida bulundugu sonucuna vardilar. Bu calismalar kikirdagin dejenerasyon surecinde meniskuslerin onemini ortaya koymaktadir. Buna karsin, Fahmy ve ark. (13) 1983 yilinda yayinladiklari nekropsi calismasinda dejeneratif diz ekleminde makroskopik meniskus patolojisinin ancak orneklerin %57'sinde bulundugunu rapor ettiler. Bizim calismamiza dahil edilen orneklerin sayisi 20 ile sinirli oldugundan, makroskopik degisiklikler orneklerin daha fazlasinda (%80) bulunmus ve buna histolojik ve ince yapi duzeyinde degerlendirme eklendiginde dejenerasyonun tum orneklerde benzer miktarda oldugu gorulmustur. Buradan, makroskopik olarak normal veya normale yakin gorunumlu olan meniskuslerde de histolojik duzeyde asinmalarin mutlaka oldugu sonucu cikarilmistir.

[ILLUSTRATION OMITTED]

Literaturde normal, yaralanmis ve dejeneratif meniskuslerin ince yapi duzeyinde karsilastirmali olarak incelendigi az sayida calisma vardir. Atay ve ark. (14) diskoid meniskusun ince yapi duzeyini inceledikleri calismalarinda kollajen dizilimin homojen yapi gosterdigini bildirmisler, bizim calismamizda ise dejeneratif meniskuslerde kollajen dizilimi oldukca heterojen bulunmustur. Bu bulgu, yaralanmis diskoid meniskusun yapisinin dejenerasyondaki kadar bozulmadigini gostermektedir. Atay ve ark. (14)'nin calismasinin yaninda J. Noble ve D.L. Hamblen'in (15) 1975 yilinda dejenere meniskuslerde isik mikroskobisi duzeyinde yaptiklari calismalarda izlenen kondrosit proliferasyonunu takibeden dejenerasyonu destekleyecek bulgular kalitatif olarak kollajen liflerin miktarinda azalma oldugu yonundeydi. 1975'ten sonra hucre morfolojisinin degerlendirildigi calismalar az sayidadir. Calismamizda, osteoartritli dizlerdeki meniskus grubunda kondrositlerde cok sayida hucre bolunmesi izlenirken, cogalan bu kondrositlerin lokal olarak bazi alanlarda toplandigi goruldu. Kondrositlerin bolgesel olarak kume olusturdugu bu topluluklar Noble ve Hamblen'in "klonal agregasyon" olarak tanimladigi yapilardi. Noble ve Hamblen (15) ayni calismalarinda eklem kikirdagi dejenerasyonunun erkeklerde bayanlara gore daha sik goruldugunu belirtmislerdir, fakat bizim calismamizda dejenerasyon cinsiyetler arasinda farklilik gostermemistir.

Calismamizda kondrositlerin ince yapisi degerlendirildi. Sitoplazmik organel icerigi ve hucreyi cevreleyen teritoriyal matriks tipik bir kondrositin fonksiyonu hakkinda bilgi veren karakteristik ozellikleridir. Dejenere meniskus grubundaki kondrositler organelden fakir ve yuvarlak olmayan daha uzun hucrelerdi. Hucre sitoplazmasi olagan bir kondrositte bekledigimizden daha fazla sayida ve capta yag damlaciklari icermekteydi. Ghadially ve ark. (16) 16-60 yas arasinda degisen hasta grubundaki degerlendirmelerinde meniskuslerin hasarli ve hasarli olmayan kisimlarinda matriks bolgesinde lipid artiklari ve kalsifiye cisimler bildirmislerdir. Calismamizda osteoartritli dizlerdeki meniskus grubunda izlenen kalsifiye cisimler normal meniskus grubundaki kesitlerde gorulmedi. Ayrica Ghadially ve ark. (16)'nin bildirdigi matriks icindeki lipid artiklarina rastlanmazken, patolojik gruptaki cogu kondrosit sitoplazmasinda olagan bir kondrositte izlenemeyecek miktarda yag damlacigi izlendi. Nishida ve ark. (17) meniskus tamirinde teritoriyal alanda izlenen metakromazinin fonksiyonel onarimi gosterdigini yayinladilar. Bildigimiz gibi toluidin mavisi gibi metakromatik boyalarla kondrositlerin cevresindeki teritoriyal matrikste gozlemlenebilen bir bulgu olan metakromazi glikozaminoglikan (GAG) sentezini gosterir ki, osteoartritli dizlerdeki meniskus grubunda cogalan bircok kondrosittin cevresindeki bu matriks bolgesinde metakromazi izlenmedi. Bu bulgu diz osteoartritinde kikirdakta meydana gelen GAG sentezindeki azalmanin, asinan meniskuste de gerceklestigini gostermektedir. Osteoartritli dizlerdeki meniskus grubunda kondrositlerin gecirimli elektron mikroskobik degerlendirmesinde kondrositlerin sitoplazmasinin organel acisindan son derece fakir oldugu bulgularimiz arasindaydi ki, bu bulgular bu gruptaki kikirdak hucrelerinin az veya hic sentez yapmayan hucreler oldugunu gostermektedir. Ghadially ve ark. (16)'nin tarifledigi kalsifiye cisimler normal meniskus grubunda rastlamadigimiz ve sadece dejenere dizlerde izledigimiz yogun dev kalsifiye cisimlerdi. Hucrelerarasi matriks bolgesindeki kalsifiye cisimlerin varligi daha onceki bulgularimiza bagli olarak azalmis glikozaminoglikan senteziyle aciklanabilir. Herwig ve ark. (18) insan diz ekleminde dejenerasyonun cesitli donemlerinde kimyasal degisimleri degerlendirmislerdir. Dejenerasyon arttikca su iceriginin arttigini, kollajen ve glikozaminoglikan sentezinin artan kondroitin- 6- sulfata gore goreceli olarak azaldigini belirmislerdir. Calismamizda dejenere meniskuslerde gorulen glikozaminoglikan sentezindeki azalma diz osteoartritinde gorulen GAG azalmasiyla paralellik gostermektedir.

Sonuc

Diz ekleminde ilerleyen yasla birlikte gorulen primer kikirdak dejenerasyonu, meniskuslerde de makroskobik duzeyde normal gorunse de, histolojik ve ince yapi duzeyinde incelendiginde benzer oranda gorulmektedir. Calismamizda osteoartritli dizlerdeki meniskus asinmasi histolojik ve elektron mikroskobuyla ince yapi duzeyinde detayli olarak incelenerek bulgular sunulmustur. Bu asinmanin diz osteartritinin sebeplerinden biri mi, yoksa sonucu mu oldugu konusunda ise daha detayli arastirmalara gerek vardir.

Cikar Catismasi

Yazarlar, herhangi bir cikar catismasinin soz konusu olmadigini bildirmislerdir.

Kaynaklar

(1.) Hunter DJ, Zhang YQ, Niu JB, Tu X, Amin S, Clancy M, et al. The association of meniscal pathologic changes with cartilage loss in symptomatic knee osteoarthritis. Arthritis Rheum 2006; 54: 795-801.

(2.) West RB, Fu FH. Soft-Tissue Physiology and repair. In: Vaccaro AR (ed) Orthopaedic Knowledge Update 8, American Academy of Orthopaedic Surgeons 2006; 15-27.

(3.) Felson DT, Zhang Y. An update on the epidemiology of knee and hip osteoarthritis with a view to prevention [review]. Arthritis Rheum 1998; 41: 1343-55.

(4.) Fairbank TJ. Knee joint changes after meniscectomy. J Bone Joint Surg [Br] 1948; 30B: 664-70.

(5.) Krause WR, Pope MH, Johnson RJ, Wilder DG. Mechanical changes in the knee after meniscectomy. J Bone Joint Surg [Am] 1976; 58A: 599-603.

(6.) McDermott ID, Amis AA. The consequences of meniscectomy (Review Article). J Bone Joint Surg [B] 2006; 88B: 1549-56.

(7.) Mankin HJ, Grodzinsky AJ, Buckwalter JA. Articular cartilage and osteoarthritis. In: Einhorn TA, O'Keefe RJ, Buckwalter JA, editors. Orthopaedic Basic Science. Rosemont, IL: American Academy of Orthopaedic Surgeons; 2007; p.161-74.

(8.) Chatain F, Robinson AHN, Adeleine P, Chambat P, Neyret P. The natural history of the knee following arthroscopic medial meniscectomy. Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc 2001; 9: 15-8.

(9.) Lanzer WL, Komenda G. Changes in articular cartilage after meniscectomy. Clin Orthop Rel Res 1990; 252: 41-8.

(10.) Hough AJ, Webber RJ. Pathology of the Meniscus. Clin Orthop Rel Res 1990; 252: 32-40.

(11.) Bennett LD, Buckland-Wrigth JC. Meniscal and articular cartilage changes in knee osteoarthritis: a cross-sectional double contrast macroradiographic study. Rheumatology 2002; 41: 917-23

(12.) Hunter DJ, Zhang YQ, Tu X, Lavalley M, Niu JB, Amin S, et al. Change in joint space width: hyaline articular cartilage loss or alteration in meniscus? Arthritis Rheum 2006; 54: 2488-95.

(13.) Fahmy NR, Williams EA, Noble J. Meniscal pathology and osteoarthritis of the knee. J Bone Joint Surg [B] 1983; 65B: 24-8.

(14.) Atay OA, Pekmezci M, Doral MN, Sargon MF, Ayvaz M, Johnson DL. Discoid meniscus: An ultrastructural study with transmission electron microscopy. Am J Sports Med 2007; 35: 475-8.

(15.) Noble JN, Hamblen DL. The pathology of the degenerative meniscus lesion. J Bone Joint Surg [B] 1975; 57: 180-6.

(16.) Ghadially FN, Lalonde JMA. Intramatrical lipidic debris and calcified bodies in human semilunar cartilage. J Anat 1981; 132: 481-90.

(17.) Nishida M, Higuchi H, Kobayashi Y, Takagishi K. Histological and biochemical changes of experimental meniscus tear in the dog knee. J Orthop Sci 2005; 10: 406-13.

(18.) Herwig J, Egner E, Buddecke E. Chemical changes of human knee joint menisci in various stages of degeneration. Ann Rheum Dis 1984; 43: 635-40.

IX. Turk Spor Yaralanmalari, Artroskopi ve Diz Cerrahisi Kongresi, 14-18 Ekim 2008, istanbul, Turkiye (sozlu sunum), OP-22, sayfa 213

Yazisma Adresi / Address for Correspondence: Dr. Alper Kaya, Ufuk Universitesi Tip Fakultesi, Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dali, Ankara, Turkiye Tel: +90 312 204 41 26 Fax: +90 312 562 13 22 E-mail: alperkaya@yahoo.com

Alper Kaya (1), Sibel Serin Kilicoglu (2), Berk Guclu (1), Esra Erdemli (3), Ismet Teoman Benli (1)

(1) Ufuk Universitesi Tip Fakultesi, Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dali, Ankara, Turkiye (2) Ufuk Universitesi Tip Fakultesi, Histoloji ve Embriyoloji Anabilim Dali, Ankara, Turkiye (3) Ankara Universitesi Tip Fakultesi, Histoloji ve Embriyoloji Anabilim Dali, Ankara, Turkiye
Gale Copyright: Copyright 2009 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.