Obstruktif uyku apne sendromlu (OSAS) olgularda obezite sikhgi ve ek hastahklar / Frequency of obesity and concomittant diseases in patients with obstructive sleep apnea syndrome (OSAS).
Authors: Ayik, Sibel Oktem
Akhart, Galip
Peker, Sule
Pub Date: 09/01/2011
Publication: Name: Turkish Thoracic Journal Publisher: Aves Yayincilik Audience: Academic Format: Magazine/Journal Subject: Health Copyright: COPYRIGHT 2011 Aves Yayincilik ISSN: 1302-7808
Issue: Date: Sept, 2011 Source Volume: 12 Source Issue: 3
Accession Number: 305563051
Full Text: OZET

Amac: Bu calismada farkli siddetteki OSAS tanisi konulmu olgularda obezite sikkgini ve OSAS'a eslik eden hipertansiyon, kardiyoyaskiiler hastalik (KVH) ve diyabetes mellitus (DM) un prevalansini ve obezite iliskisini aratirmak amaclanmor.

Gerec ve Yontem: Retrospektif olarak laboratuarimizda OSAS on tanisi ile polisomnografi yapilmis 729 olgunun boy, kilo, yucut kitle indeksi (VKI), boyun cevresi (BC), polisomnografik bulgular (apne hipopne indeksi (AHI), ortalama saturasyon, en dusuk saturasyon, en uzun apne suresi, uyku etkinligi) Epworth uykululuk skalasi ve eslik eden hastaliklar degerlendirilmitir. Obezite gruplandirmasi normal VKi<25, fazla kilolu 25 [less than or equal to] VKI<30, birinci derece obez 30 [less than or equal to] VKi<40, ikinci derece obez 40 [less than or equal to] VKi seklinde yapilmistir.

Bulgular: Normal kilolu olan olgularin %49.3'u basit horlama grubunda iken sadece %15.5 agir OSAS grubunda bulunmus-tur. Buna karilik 1.derece obezlerin %46.3'i ve 2.derece obezlerin %72.7'i agir OSAS grubunda gorulmektedir. VKI ve BC yas ve cinsiyetten bagimsiz olarak AHi etkilemektedir (p<0.001). Ek hastaliklardan HT 156 olguda (%21.4), KVH 39 olguda (%5.3) ye DM 70 olguda (9.6) saptanmis, bu hastaliklardan HT'un obezite ile oldugu bulunmutur (p<0.001). Epworth uykululuk testi AHI ye yain yaninda VKI artiv-ldan da etkilenmektedir (p<0.05).

Sonuc: call ma grubumuzda VKi >30 olan olgularda agir OSAS gorulme orani oldukca yuksektir. VKI ve BC diger faktorlerden bagimsiz olarak AHi'i artirmaktadir. Hipertansiyon hem obezitede hem de OSAS'da en sik eden hastalik olarak bulunm4ur. (Tur Toraks Der 2011; 12: 105-10)

Anahtar sozciikler: Obstruktif uyku apne sendromu, obezite, risk faktorleri

Gelis Tarihi: 24.03.2010 Kabul Tarihi: 28.06.2010

ABSTRACT

Objective: The aim of this study was to investigate the frequency of obesity in patients with various degrees of severity of OSAS, the prevalance of hypertension (HT), cardiovascular diseases (CVD) and diabetes mellitus (DM) coexisting with OSAS, and the relationship between obesity and these conditions.

Material and Method: 729 subjects performed polysomnography. We retrospectively evaluated height, weight/body mass index (BMI), neck circumference (NC), polysomnographic findings: apnea/ hypopnea index (AHI), mean saturation value, minimum saturation value, maximum apnaeic period, sleep efficiency, Epworth sleepiness scale and concomitant diseases of the patients. Patients were divided into four groups: normal weight (BMI<25), overweight (25 [less than or equal to] BMI<30), class I obesity (30 [less than or equal to] BMI<40), class II obesity (40 [less than or equal to] BMI).

Results: While 49.3% of normal weight patients were diagnosed as primary snoring, only 15.5% of normal weight patients had a diagnosis of severe OSAS. On the other hand, 46.3% of class I obese patients and 72.7% of class II obese patients were diagnosed as severe OSAS. BMI and NC were found to influence the increase of AHI independently of age and gender (p<0.001). It was determined that 156 patients with HT (21.4%), 39 patients with CVD (5.3%) and 70 patients with DM (9.6%) had concomittant diseases. Among these diseases HT was found to be significantly related with obesity (p<0.001). In addition to AHI and age, increased BMI also influences the Epworth sleepiness scale score (p<0.001).

Conclusion: Severe OSAS frequency in patients with > 30 BMI was significantly high in our series. BMI and NC increase AHI independently of age and gender. Hypertension is found to be the most common concomitant disorder for both obesity and OSAS. (Tur Toraks Der 2011; 12: 105-10)

Key words: Obstructive sleep apnea syndrome, obesity, risk factors

Received: 24.03.2010 Accepted: 28.06.2010

GIRIS

Obstruktif Uyku Apne Sendromu (OSAS), ust hava yollarinda tekrarlayici tam ya da kismi obstruksiyon ile seyreden, ekinde uykuda desaturasyon ataklari ve tekrarlayan uyanikliklar (arousal) gelien bir bozukluktur. OSAS'un genel toplumda prevelansi %2-4 olarak bildiril-mektedir. OSAS'da risk faktorleri olarak erkek cinsiyet, ileri yas, obezite, anatomik anomaliler, kalitim ve uyku sirasinda solunum kontrolundeki bozulma ileri surulmektedir (1). Amerika Birlesik Devletleri'de (ABD) toplum bazli prevelans calismasinda obezitenin OSAS riskini arttirdigi vurgulanmaktadir (2). Klinikte gorulen obez hastalarin %50-77'sinde OSAS saptandigi bildirilmistir (3). Obstruktif uyku apne sendromlu olgularin ise %70'inde obezite gorulmektedir (4). Obezite, boyun ve Ozellikle farenks cevresinde adipoz dokunun artimiyla ust hava yolunu daraltmaktadir (5). Obezlerde ust hava yolu kapanma egiliminin arttigi gasterilmistir (6). Ozellikle santral obezite ile vital kapasitenin azalmasi, farenks uzerinde asagi dogru genisletici kuvveti de azaltarak farenksin kapanabilirligeini arttirmaktadir (7)

ABD'de yapilan NHANES aratirrnasi 1960'li yillardan 2000'li yillara, 20-74 ya grubu erikinlerde VKi'nin ortalama 25 kg/(m.sup.2')den 28 kg/(m.sup.2')ye ciktigini gostermitir (8). Dunya Saglik Orgutu (DSO) verilerine gore ise 2015 yili icinde dunya nufusunun yaklasik %10'un obez olacagi tahmin edilmektedir (9).

Obezite metabolik sedromun bir komponenti olarak kardiyovaskuler hastalikiar icin bilinen en onemli risk faktorlerinden biridir. OSAS'da da apneler sirasmnda kapali hava yoluna karsi inspirasyon yapilmaya calimlmasi sonucu olusan intratorasik negatif basmnc, hipoksemi, hiperkapni ve sik tekrarlayan arousallar ile otonom sinir sisteminin uyarmlmasi, kardiyovaskuler komplikasyonlara neden olmaktadir (10), (11). Amerika Birleik Devletleri'nde her ymi uykuda solunum bozukluunun kardiyovaskuler komplikasyonlari ile 38.000 kisinin oldugu ve 42 milyon dolarlik hastaneve yatis malivetinden sorumlu oldugu tahmin edilmektedir (12).

Obezite, insulin rezistansi olusturarak ozellikle tip 2 diyabette risk faktorudur. OSAS'in da adrenerjik disfonksiyon, hipokseminin glikoz uzerindeki direkt etkisi ve metabolizmayi etkileven enflamasyonla ilikili direkt sitokin salmnimmna bagli olarak Diyabetes Mellitus (DM) icin risk faktoru olduu bildirilmektedir (13).

Bu calimada farkli iddetteki OSAS tanisi konulmu olgularda obezite sikligini ve OSAS'a elik eden hipertansiyon, kardiyovaskuler hastalik (KVH) ve diyabetes mellitus (DM)'un prevalansini ve obezite iliskisini aratirmak amaclanmistir.

GEREc ve YONTEM

Uyku poliklingimizde degerlendirilerek OSAS on tanisi ile laboratuvara gonderilen ve 2007-2009 yillari arasinda polisomnografi yapilmis 729 olgunun verileri retrospektif olarak degerlendirildi. Polisomnografi (PSG), Alice 5 (2007 version ABD) uyku sistemi ile yapildi, Standart PSG, elektroensefalogram (EEG) (4 kanal: C4A1, C3A2, O1A2, O2A1), elektrookulogram (EOG) (2 kanal), submental ve tibial elektromiyelogram (EMG), elektrokardiyogram (EKG), oronazal hava akimi sensoru, gagus ve karin hareketleri sensoru, vucut pozisyonu sensor-CI, trakeal mikrofon ve pulse oksimetreden olusmaktaydi. PSG verilerinde, uyku evrelemeleri Rechtschaffen ve Kales'in kriterlerine gore yapildi (14). Solunum parametreleri American Academy of Sleep Medicine (AASM) nin kriterlerine gore degerlendirildi. Oronazal hava akiminda 10 saniyeden daha uzun sureli tam kesilme apne, 10 saniye veya daha fazla sure ile oksijen saturasyonunda %3' luk dusus ya da arousal gelisimi ile birlikte hava akiminda en az %50 azalma olmasi hipopne, saatteki apne ve hipopne sayisi apne hipopne indeksi (AHI) olarak tanimlandi.

Obstruktif Uyku Apne Sendromu siddeti; AHi<5 olanlar ve PSG'de horlama saptananlar basit horlama, 55 [less than or equal to] AHi<15 hafif duzeyde OSAS, 15 [less than or equal to] AHi<30 orta duzeyde OSAS, 30 [less than or equal to] AHi agir OSAS sekiinde belirlendi.

Tum olgularin obezite gruplandirmasi vucut kitle indeksine g6re yapildi. Grup 1: VKi <25 kg/[m.sup.2] olanlar normal, Grup 2: 25 [less than or equal to] VKi<30 kg/[m.sup.2] olanlar fazia kilolu, Grup 3: 305 [less than or equal to] VKi<40 kg/[m.sup.2] olanlar birinci derece obez, Grup 4: 40 [less than or equal to] NKI olan olgular ise ikinci derece obez (morbid obez) olarak kabul edildi.

Polisomnografi yapilmi olgularin demografik ozellikleri boyun cevresi (BC) ve eslik eden hastaliklardan HT, KAH ve DM kayit edildi. Gunduz asiri uykululugun degerlendirmesi; Turkce'ye cevrilerek modifiye edilmis 8 soruluk ve her sorunun 3 puan uzerinden skorlanclig'i Epworth uykululuk skalasi ile yapiidi. Polisomnografik bulgulardan apne hipopne indeksi (AHi), ortalama saturasyon, en dusck saturasyon, en uzun apne suresi ve uyku etkinligi kayit edildi. Bu verilerin obezite ve OSAS gruplari arasin-daki dagilimi ve etkileri arastrildi.

Istatistiksel deerlendirmelerde; SPSS-16 istatistik programi kullanildi. Verilerin tanimlanmasinda ortalama, standart sapma, sayi ve yuzde, OSAS ve obezite grup karsilastirilmalarinda surekli degikenler icin ANOVA testi kullanildi, Post hoc degerlendirmeler Tukey testi ile yapildi. Gruplar arasi kesikli (sureksiz/sayilamaz) degikenlerin karsilastirilmasinda ki kare testi uygulandi. Obstruktif Uyku Apne Sendromu agirlik derecesini bilirleyen AHi'i ve gunduz mini uykululuk derecesini belirlemede kullanilan Epworth uykululuk skalasini etkileyen faktorlere lineer regresyon cozumlemesi, eslik eden hastaliklan etkileyen faktorlere lojistik regresyon analizi uygulanarak tahmini rolatif risk (%95 guven araliginda) hesaplandi ve istatis-tiksel anlamlilik p<0.05 olarak kabul edildi.

BULGULAR

Retrospektif olarak laboratuarimizda OSAS on tanisiile 729 olguya polisomnografi yapildi, 146 olguda basit horlama, 583 olguda OSAS saptandi. Polisomnografi yapilmis olgular 16-81 yas araliginda olup (ortalama yas 49.74[+ or -]11.38) 254'u kadin (%34.8), 475'i erkek (%65.2) idi. Olgularin 71'i (%9.7) normal kilolu, 257'i (%35.3) fazla kilolu, 335'i (%46.0) 1.derece obez, 66'i (%9.0) 2.derece obez idi (Tablo 1).

Kadin olgularin c/070.1'in, erkek olgularin 13/046.9'un VKi>30kg/[m.sup.2] idi ve ozellikle 2. derece obez olgularin %65.2'i kadinlardan oluvnaktaydi (Sekil 1). Boyun ceyresi acisindan bakild4nda kadinlarin %38.6'in BC >38 cm iken erkeklerin BC >43 cm olan olgu orani %28.8'di (p:0.005). Obezitenin kadinlarda daha yaygin oldusgu gozlendi.

Olgular kilosuna gore siniflandirildiginda normal kilolu olgularin %49.3'inde basit horlama izlenirken, agir OSAS olgularinin ancak %3.6'si ve orta duzeyde OSAS olgularinin %6.3 normal kiloluydu. Agir duzeyde OSAS'li olgularin %65.7 ve orta dijzeyde OSAS'li olgularin %52.4'de VKi 30kg/[m.sup.2] bulundu (Sekil 2).

Obezite siddeti arttikca, boyun ceyresi ve Epworth uykululuk skalasi siddetinin arttigi (Tablo 2), polisomnografik bulgulardan AHi'nin yukseldigi, saturasyon degerlerinin dustugu ve apne uzunlugunun arttigi gozlendi (Tablo 3).

Ek hastaliklardan HT; 156 olguda (%21.4) olup, OSAS'da %24.9, basit horlamada %7.5 oraninda saptandi, HT istatistiksel olarak OSAS olgularinda daha sik gozlendi (p:0.001). Kardiyoyaskuler hastalik; 39 olguda (%5.3) olup OSAS ye basit horlama grubu arasinda fark izlenmedi. Diyabetes Mellitus 70 olguda (%9.6) saptandi, OSAS olgularinda DM tanisi %10.8, basit horlama grubunda %4.8 goruldu, gruplar arasinda fark istatistiksel olarak anlamllydi (p:0.016). Obez ve normal kilolu olgular acisindan ek hastaliklara bakildigtinda sadece HT, gruplar arasinda istatistiksel olarak anlamli oranda farkllycli. OSAS ve agirlik gruplan acisindan ek hastalik dagilimi Tablo 4a-4b verilmistir. Bu ek hastaliklarin VKi, AHi, yak ve cinsiyet faktorlerinden etkilenme durumlan lojistik regresyon analizi ile incelenaginde her uc hastalign da yastan etkilendigi, HT'un ise ek olarak VKi ve AHi'den de etkilendigi izlendi (Tablo 5) (Yastan etkilenme: KAH icin Beta:.059, p:0.0001, DM kin Beta:.033, p:0.001).

[ILLUSTRATION OMITTED]

[ILLUSTRATION OMITTED]

OSAS'da hastalik siddetini belirleyen artiran etkenleri saptamak kin lineer regresyon analizi yapildiginda VKi ve boyun ceyresinin AHi'i etkiledigi goruidu (Tablo 6). Ayrica gunduz asin uykululugu belirlemede kullanilan Epworth uykululuk testi skorunu etkileyebilecek etkenlere yonelik lineer regresyon analizi uygulandiginda skorun; AHi ve VKi artisi ile artarken yasla azaldigi gozlendi (Tablo 7).

TARTISMA

Obstruktif uyku apne sendromu cocukluk donemi de dahil olmak uzere her yas doneminde gorulen, ozellikle 40-65 yas grubunda artma egilimi gosteren mortalite ve morbiditeye yol acan bir sendromdur. Etiyolojide ust solunum yolu capini azaltan ve kollabe olmasini kolaylastiran etkenler rol oynamaktadir. Eriskin yas grubunda hipofarengeal kollaps obstruksiyonun en onemli nedenini olusturmaktadir.

Kahn ve kisa boyunlu kisilerde OSAS daha sik izlenmektedir. Boyun ceyresi kadinlarda 38 cm, erkeklerde 43 cm'den fazla olmasi OSAS riskini artirdigi bildirilmek-tedir (15). Bizim calismamizda kadinlarda BC >38 cm olan olgularin orani %38.6 iken erkeklerde BC >43 cm olan olgu %28.8 olup, boyun ceyresinin, OSAS'in tans kriteri olan AHI'i diger faktarlerden bagimsiz olarak artirdigi gorulmustur (RR:0.436).

Orta yasli OSAS'll erkek hastalarin 2/31unun obez oldu-gu bunlarin da coijunun santral obezite ezell4 gosterdi6i bildirilmistir (16). Given ye arkadaslari 67 olguluk serisinde obezite sinirini VKI 29 kg/(m.sup.2) uzeri olarak almislar, hafif siddetteki OSAS'da %69, orta ye a (geir siddetteki OSAS'da %77 obezite saptamislardir (17). Ursavas ve arkadaslarinin calismasinda VKI>26kg/(m.sup.2) olarak alinmis ye obezite orani %77 bulunmustur (TUrkiye verileri Tablo 8'de karsilastirmali olarak yerilmistir). Ursavas ye arkadaslarinin calismasinda normal kilolu olgu orani %22.6'dir (18). Bizim calismarnizda normal kilolu OSAS olgusu sadece %6.2 olup, OSAS tams) konulan olgularin %58.5'inde ise VKI >30 kg/(m.sup.2)'dir. Kirisoyu ye arkadaslarinin sonuclarina (19) benzer sekilde bu calismada da obezite siddeti ile dogru orantili olarak AHI artmakta, saturasyon degerleri clusmektedir. Ayrica bu calismada morbid obez olgularda apne suresinin belirgin olarak daha uzun oldugu gazlenmistir. Cinsiyet olarak bakildiginda morbid obez olgularinin cogunun kadin oldugu izlenmektedir.

OSAS'de mortalite ve morbiditenin en onemli nedenlerinden biri de kardiyovaskOler komplikasyonlardir. Kardiyovaskuler sistem komplikasyonlari; HT, koroner arter hastaliji, kardiyak aritmiler, konjestif kalp pulmoner hipertansiyon ve kor pulmonaledir. OSAS'll hastalarin %30-50'inde sistemik hipertansiyon gorulmek-tedir (7), (15), (16). ldiyopatik HT tanisi konulan hastalarin gercekte tans konulmarni OSAS olgulari oldugu da bildi-rilmektedir (20). Hipertansiyon tanisi olan hastalar rasge-le polisomnografi ile tarandig'inda %30 olgunun AHl>10 bulunrni4tur (21). Lavie ve arkad4arinin toplum tabanli calivnasinda OSAS saptanan olgularin (degrees)%45.3' unde HT izlenirken OSAS saptanmayan grupta ise HT %22.8 bulunmutur (22). Nieto ye arkad4arinin ca4masinda ev tipi poligraf ile OSAS saptanan 2943 olgunun %62.6'inda HT izlenmistir (23). Turkiye'deki OSAS olgularinda HT gorulme orani Tablo 8'de verilmistir. Bizim calismamizda OSAS olgularinda HT orani %24.9 iken basit horlama grubunda %7.5 bulunmns hem OSAS hem de obezite siddetinin artmastyla HT'un gorulme sikliginin arttigai izlenmistir.

OUA ile koroner arter hastaligi arasindaki iliski cesitli calismalarla gosterilmistir. OSAS olgularinda anjiografi ile dogrulanmis erkeklerde %37, kadinlarda %30'unda koroner arter hastallgi saptanmistir (24), (25). Peker ve arkadaslari koroner arter hastaligi olan 30 hastanin 5 yillik takibinde kardiyovaskuler olum oranini OSAS'll hastalarda %37.5, OSAS bulunmayan hastalarda ise %9.3 saptarntslardir (26). Hasta anamnezine dayali bir calismada basit horlamali hastalarin %4.5'i, hafif OSAS olan hastalarin %1.5'i, orta siddette OSAS olan hastalarin %5'i ve a'gir siddette OSAS olan hastalarin %8'i daha once kalp krizi gecirdiklerini ifade etmislerdir (27). Bizim calismamizda koroner arter hastaligt tams' olup tedavi goren olgular basit horlama grubunda %3.4, hafif OSAS grubunda %3.4, Orta OSAS %5.6 ve agir OSAS grubunda %7.1 olarak bulunmustur. OSAS siddeti ve obezite derecesi ile KAH arasinda belirgin bir iliski saptanmamistir.

Bazi calismalarda uykuda solunum bozuklugu ve horlama ile DM gelisimi arasinda bir iliski bulunduju gosterilmistir. Meslier ve arkadaslari polisomnografi yapilan OSAS tams' konulan erkek olgularin %30.1'inde, OSAS saptanmayan hastalarin Re %13.9'unda 2 saatlik glikoz tolerans testi ile DM tanisi koymus (28), OSAS ile insulin direnci arasindaki iliskinin obeziteyle baglantili olduuOu gosterilmistir (29). Bunun yaninda hipertansif, diyabetik ve obez olmayan Koreli erkekler Ozerinde yapilan bir calismada ise aclik kan sekerleri ve insulin duzeyleri farkli olmamasina ragmen, 75 gram oral glikoz tolerans testinde 1. ve 2. saatte habitue' horlamasi olan hastalarda habitue) horlamasi olmayan hastalara gore glikoz ve insulin seviyeieri belirgin olarak daha yuksek bulunmustur (30). Habitual horlamasi olan hastalarin (degrees)%5.4'unde, habitue) horlamasi olmayan hastalarin ise %2.41unde 10 yillik bir takip sonu-cunda diyabet saptanmistir (31). Karakoc ve ark. calismasinda DM ve buna bagli ilac kullanim sikligi basit horlamali hastalarda %3.8 ve ciddi OSAS olan hastalarda %12 olarak tespit edilmistir (27). Bizim calismamizda DM 70 olguda mevcut olup OSAS olgularinda DM tanisi %10.8 iken basit horlama grubunda %4.8 gar-Litmus ve gruplar arasinda fark istatistiksel olarak anlamli bulunmustur (p=0.016). Obez ve normal kilolu olgular arasinda DM acisindan fark izlenmemistir.

Obezite; hipertansiyon, koroner arter hastaligi, diyabet ve OSAS icin ortak risk faktoruclur. Bunun yaninda OSAS da; obesite, HT, KAH ve DM kin bir risk olusturdugu calimalarla gosterilmektedir. Bu nedenle OSAS'lu hastalarda HT, KAH ve DM'un obeziteve mi yoksa OSAS mi bagli oldgunu ayirt etmek oldukca guctur. Bunun icin istatistiksel modeller kullanilarak bagimsiz risk faktorled calisilmaktadir Bizim calismamizda HT'un VKi ve AHi etkilendigi, DM ve KAH'in ise her ikisinden de etkilenmedigi gozlenmistir.

Sonuc olarak; calivna grubumuzda VKI >30kg/[m.sup.2] olan olgularda agir OSAS gorulme orani oldukca yuksektir. VKI ve Bc diger faktorlerden bagimsiz olarak AHI'i artirmaktadir. call mamizda ek hastalik oranlari literatur verilerine gore diigiok bulunmLigitur. Bu; ek hastalik bilgilerinin hasta anamnezinden alinmasi ve verilerin retrospektif olarak degerlendirilmesine bagli olabilir. Heniiz tans konulmami ya da hastanin belirtmedigi hastaliklan saptamak icin HT, KAH ve DM acisindan tarama muayenesi ve tetkiklerinin yapildiktan sonra prospektif olarak degerlendirilme yapmanin daha fazla bilgi verici olacagini dusunmekteyiz. Ayrica obezite, HT, KAH ve DM tanili olgularla karsilasan hekimlerin de OSAS acisindan hastayi sorgulamasi ve duyulan olgulari polisomnografi icin yanlendirmesi hastaligin etken tan' ve tedavisine olanak saglayacak OSAS'a bagli mortalite ve morbiditeyi azaltacaktir.

Tesekkur: Laboratuarimizda polisomnografi cekimlerini yapan ve verilerin toplanmasinda bize yardima olan Hemire Aye Tabakoglu ve diger teknisyenlerimize teekkur ederiz.

Cikar Cativnasi

Yazarlar herhangi bir cikar catismasi bildirmemislerdir.

KAYNAKLAR

(1.) Young T, Skatrud J, Peppard PE. Risk factors for obstructive sleep apnea in adults. JAMA 2004;291:2013-6.

(2.) Hiestand DM, Britz P, Goldman M, Phillips M. Prevalence of symptoms and risk of sleep apnea in the US population: Results from the national sleep foundation sleep in America 2005 poll. Chest 2006;130:780-6.

(3.) Vgontzas AN, Tan TL, Bixler EO, Martin LF, Shubert D, Kales A. Sleep apnea and sleep disruption in obese patients. Arch Intern Med 1994;154:1705-11.

(4.) Gocrnen H, Karadag. M. ObstrOktif uyku apnesi sendromu epidemiyolojisi. Turkiye Klinikleri J Surg Med Sci 2007;3:7-10.

(5.) Schwab RJ, Gupta KB, Gefter WB, Metzger LJ, Hoffman EA, Pack Al. Upper airway and soft tissue anatomy in normal subjects and patients with sleep-disordered breathing. Significance of the lateral pharyngeal walls. Am J Respir Crit Care Med 1995;152:1673-89.

(6.) Schwartz AR, Gold AR, Schubert N, et al. Effect of weight loss on upper airway collapsibility in obstructive sleep apnea. Am Rev Respir Dis 1991;144:494-8.

(7.) Demir AU. Obstruktif uyku apne sendromu (OUAS) ve obezite. Hacettepe Tip Dergisi 2007;38:177-93.

(8.) Zhang Q, Wang Y, Hvang ES. Changes in racial/ethnic disparities in the prevelance of Type 2 diabetes by obesity level. Ethn Health 2009;14:439-57.

(9.) McClean KM, Kee F, Young IS, Elborn JS. Obesity and the lung: 1. Epidemiology. Thorax 2008;63:649-54.

(10.) Guilleminault C, Stoohs R, Clerk A, Cetel M, Maistros P. A cause of excessive daytime sleepiness. The upper airway resitance syndrome. Chest 1993;104:781-7.

(11.) Young T, Palta M, Dempsey J, Skatrud J, Weber S, Badr S. The occurrence of sleep-disordered breathing among middle-aged adults. N Engl J Med 1993;328:1230-5.

(12.) Ross SD, Sheinhait IA, Harrison KJ, et al. Systematic review and meta-analysis of the literature regarding the diagnosis of sleep apnea. Sleep 2000;23:519-32.

(13.) Punjabi NM, Ahmed MM, Polotsky VY, Beamer BA, O'Donnell CP. Sleep-disordered breathing, glucose intolerance, and insulin resistance. Respir Physiol Neurobiol 2003;136:167-78.

(14.) Rechtschaffen A, Kales A. A manual of standardized terminology, techniques and scoring system for sleep stages of human subjects. US Department of Health, Education, and Welfare Public Health Servise-NIH/NIND; 1968.

(15.) Esma Ceylan, Ercument Ege. Obstruktif uyku apnesi sendromu etyolojisi ve risk faktorleri: obezite ve diger risk faktorleri. Turkiye Klinikleri J Surg Med Sci 2007;3:28-33.

(16.) Koktark 0. ObstrOktif uyku apne sendromu epidemiyolojisi. TiTherkuloz ve Toraks Dergisi 1998;46:193-201.

(17.) GOven SF, Ciftci TU, Ciftci B, $ipit T. Obstriiktif uyku apne sendromunda risk faktorleri. Toraks Dernegi 5. Yillik Kongresi Ozet Kitabi 2002: PS-614.

(18.) Ursavau A, Gokta K, Sutcigil L, Ozgen F. Obstruktif uyku apnesi sendromu olan hastalarda obezite ve kardiyovaskOler hastaliklarin degerlendirilmesi. Toraks Dergisi 2004;5:79-83.

(19.) KiriwgIu C, Kokturk 0. Obstruktif uyku apne sendromunda obezitenin etkileri. Toraks Dernegi 5. Yillik Kongresi Ozet Kitabi 2002;TP-058.

(20.) Silverberg DS, Oksenberg A, Laina A. Sleep related breating disorders are common contributing factors to the production of essential hypertension but are neglected, underdiagnosed and undertreated. Am J Hypertens 1997;10:1319-25.

(21.) Silverberg DS, Oksenberg A, Laina A. Sleep related breating disorders are common contributing factors to the production of essential hypertension but are neglected, underdiagnosed and undertreated. Am J Hypertens 1997;10:1319-25.

(22.) Lavie P, Herer P, Hoffstein V. Obstructive sleep apnea syndrome as a risk factor for hypertension: population study. BMJ 2000;320:479-82.

(23.) Nieto FJ, Young TB, Lind BK, et al. Association of sleep-disordered breathing, sleep apnea, and hypertension in large community based study. JAMA 2000;283:1829-36.

(24.) Mooe T, Rabben T, Wiklund U, Franklin KA, Eriksson P. Sleep-disordered breathing in men with coronary artery disease. Chest 1996;109:659-63.

(25.) Mooe T, Rabben T, Wiklund U, Franklin KA, Eriksson P. Sleep-disordered breathing in women: occurence and association with coronary disease. Am J Med 1996;101:251-6.

(26.) Peker Y, Hedner 1, Kraiczi H, Loth S. Respiratory disturbance index: an independent predictor of mortality in coronary artery disease. Am J Respir Crit Care Med 2000;162:81-6.

(27.) Karakoc 0, Akcam T, Gerek M, Birkent H. Obstratif uyku apnesi ve kronik hastaliklar. KBB-Forum 2008;7:15-20.

(28.) Meslier N, Gagnadoux F, Giraud P, et al. Impaired glucose-insulin metabolism in males with obstructive sleep apnoea syndrome. Eur Respir J 2003;22:156-60.

(29.) Stoohs RA, Facchini F, Guilleminault C. Insulin resistance and sleep-disordered breathing in healthy humans. Am J Respir Crit Care Med 1996;154:170-4.

(30.) Shin C, Kim J, Lee S, et al. Association of habitual snoring with glucose and insulin metabolism in nonobese Korean adult men. Am 1 Respir Crit Care Med 2005;171:287-91.

(31.) Elmasry A, Janson C, Lindberg E, Gislason T, Tageldin MA, Boman G. The role of habitual snoring and obesity in the development of diabetes: a 10-year follow-up study in a male population. J Intern Med 2000;248:13-20.

Sibel Oktem Aysk (1), Galip Akhart (2), Sule Peker (2)

(1.) lzmir AtatUrk EgHtirn ve AraVrma Hastanesi, Gegus Hastaliklan Klinigi, lzmir, Turkiye

(2.) lzmir Atalurk Eitim ve Aratirma Hastanesi, Noroloji Klinkgi, lzmir, Turkiye

doi: 1O.5152/ttd.2011.24
Tablo 1. Tani gruplarina gore agirlik dagilimi

           Basit    Hafif   Orta   Agar   Toplam
          horlama  OSAS    OSAS   OSAS

Normal n       35      17      8     11       71
(%           49.3    23.9   11.3   15.3      100
agirlik)

Fazia          51      59     52     95      257
kilolu       19.8    23.0   20.2   37.0      100
(n)
(%
agirlik)

1.derece       57      66     57    155      335
obez (n)    1 7.0    19.7   17.0   46.3      100
(%
agirlik)

2.derece        3       6      9     48       66
obez (n)      4.5     9.1   13.6   72.7      100
(%
airlsk)

Toplam        146     148    126    309      729
(n)          20.0    20.3   17.3   42.4      100
%

Tablo 2. Obezite gruplarinin demografik ozellikleri

           Normal   Fazia    1.Derece    2.Derece
          1        kilolu   obez 3      obez 4
                   2

Cinsiyet     40.8     18.3        40.3        65.2    <0 001 a
K (%)

Yas        42.3[+   49.5[+   50.8[+ or   53.6[+ or    <0.001 b
               or       or       -]9.8       -]8.7
           -]15.0   -]11.8

Boyun      36.0[+   39 9[+   40.7[+ or   42.9[+ or    <0.001 c
cevresi        or   or -]2       -]3.9       -]4.6
(cm)        -]3.1        8

Epworth     6.7[+    6.9[+    8.1[+ or     1 1.9[+     <0.05 d
               or       or       -]5.2    or -]5.9
            -]4.7    -]4.6

Tablo 3. AirIik gruplarina gore polisomnografi bulgulari

            Normal   Fazla    1.Derece    2.Derece        p
           1        kilolu   obez 3      obez 4
                    2

AHi         13.4[+   25.1[+   33.2[+ or   57.8[+ or   <0.01a
                or       or      -]30.2      -]37.4
            -]18.6   -]24.1

Ortalama    94 6[+   91.7[+   89.4[+ or   84.1[+ or   <0.01b
St02            or       or       -]7.2       -]9.9
             -]2.6    -]6.7

En dusuk    90.0[+   82.7[+   78.5[+ or   65.2[+ or   <0.01c
St02            or  or -]11      -]13.7      -]19.4
             -]6.5  .7

En uzun     28.5[+   35.7[+   36.1[+ or   43.9[+ or   <0 05d
apne            or       or      -]16.5       -]5.5
            -]17.5   -]15.8

Uyku        79.8[+   80.9[+   80.2[+ or   78.1[+ or          0.3
etkinligi       or       or      -]10.4      -]10.2
            -]14.6   -]12.0


Tablo 4a. AirIik gruplarina gore ek hastalik dagilimi

                Normal   Fazla      1      2.Derece  Toplam
               1        kiloulu  .Derece  obez       (n)
                                 obez

Hipertansiyon      5.6     17.9     24.2       37.9  156
(%)

Koroner arter      2.8      5.8      5.4        6.1  39
hast (%)

Diyabetes          5.6      9.7      8.7       18.2  70
mellitus (%)

                  p

Hipertansiyon   0.0001
(%)                  *

Koroner arter     0.08
hast (%)

Diyabetes          0.3
mellitus (%)

Tablo 4b. Tani gruplarina gore ek hastahk dagilimi

                Basit    Hafif   Orta   Air   Toplam
               Horlama  OSAS    OSAS   OSAS   (n)

Hipertansiyon      7.5    20.3   27.0   26.2  156
(%)

Koroner arter      3.4     3.4    5.6    7.1  39
hast (%)

Diyabetes          4.8    11.5   11.9   10.0  70
mellitus (%)

                    p

Hipertansiyon  < 0.000 1 *
(%)

Koroner arter          0.2
hast (%)

Diyabetes            0.1**
mellitus (%)

Tablo 5.HT'u etkieyen faktorlerin lojistik regresyon analizi

           Beta    Standart    %95    guven       p
                  Hata               araligi

VKI         .049       .018   1.013    1.088    0.007*

AHI         .007       .003   1.000    1.013    0.047*

Yas         .045       .009   1.028    1.065   0.0001*

Cinsiyet   -.152       .212   0.567    1.302      0.47

*p < 0.05

Tablo 6. OSAS'Ii hastalarda AH etkileyen faktorlerin lineer
regresyon analizi

           Beta    Tahmini    %95     guven       p
                  rolatif            araligi
                  risk

VKi        1.525     6.364    1.054    1.995   0.0001*

BC         1.934     4.436    1.078    2.790   0.0001*

Yas         .063      .705    -.112    0.238     0.481

Cinsiyet   5.417     1.614   -1.173   12.006     0.107

*p<0.05

Tablo 7. Epworth Uykululuk Skalasi'ni etkileyen faktorlerin lineer
regresyon analizi

           Beta    Tahmini    %95  guven        p
                   rolatif         araligi
                   risk

VKi         .212     6.065    .144     .281   0.0001*

AHi         .043     6.517    .030     .056   0.0001*

Yas        -.066    -4.199   -.097    -.035   0.0001*

Cinsiyet    .286      .719   -.495    1.067     0.472

*p<0.05

Tablo 8. Turkiye verileri lie kar,IatirmaIi sonuclar

                         Bizim    Koktiirk  Kirisoglu
                        cal.     (n:210)    (n:299)
                        (n:583)

VKi > 25kg/[m.sub.2]      %93.8          -  %71.2

HT                        %24.9        %35      -

KAH                        %5.8       %8.6      -

DM                        %10.8          -      -

                         Ursavas    Karakoc
                        (n:119)   (n:131)

VKi > 25kg/[m.sub.2]         %77           -

HT                           %31       %25.9

KAH                        %12.6   %3.8+%4.6

DM                             -        %6.9
Gale Copyright: Copyright 2011 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.