Kronik obstruktif akciger hastaligi ve obstruktif uyku apne sendromunda eqzersiz kapasitesinin karsilastirilmasi / Comparison of exercise capacity in chronic obstructive pulmonary disease and obstructive sleep apnea syndrome.
Subject: Lung diseases, Obstructive (Analysis)
Sleep apnea syndromes (Analysis)
Authors: Ilgin, Duygu
Karaali, Hayriye Kul
Ozalevli, Sevgi
Itil, Oya
Ucan, Eyup Sabri
Pub Date: 06/01/2010
Publication: Name: Turkish Thoracic Journal Publisher: Aves Yayincilik Audience: Academic Format: Magazine/Journal Subject: Health Copyright: COPYRIGHT 2010 Aves Yayincilik ISSN: 1302-7808
Issue: Date: June, 2010 Source Volume: 11 Source Issue: 2
Accession Number: 305562956
Full Text: OZET

Amac: Obstruktif uyku apne sendromu (OUAS) ve kronik obstruktif akciger hastaligi (KOAH) egzersiz kapasitesi ve yasam kalitesini olumsuz yonde etkileyen iki farkli hava yolu hastahgi-dir. Calismamizin amaci, OUAS'li ve KOAH'li hastalarda egzersiz kapasitesinin karsilastirilmasidir.

Gerec ve Yontem: Orta-agir sidcletli 20 OUAS'li (16E, 4K) ve hafif orta siddetli 22 KOAH'li (14E, 8K) hasta calismaya dahil edildi. Hastalaein; solunum fonksiyonlari (solunum fonksiyon testi), egzersiz kapasitesi (6 dakika yurume testi-6DYT), dispne ve yorgunluk siddeti (Modifiye Borg Skalasi) ve genel saglikla iliskili yasam kalitesi (Kisa Form-36 yasam kalitesi anketi) degerlendirildi.

Bulgular: OUAS'li hastalarin apne-hipopne indeksi (AHI) ortala-ma 38.4[+ or -]17.5, [FEV.sub.1], degeri ortalama %83.2[+ or -]8.8, KOAH'li olgu-lann [FEV.sub.1], degeri ortalama %73.2[+ or -]11.3 idi. OUAS'li hastalarda 6 dakika yurume mesafesi ile AHi, [FEV.sub.1] FVC, yurume testi sonu dispne ve bacak yorgunlugu degerleri, yurume testi oncesi ve sonrasi periferik oksijen saturasyonu ve kalp hizi degerleri ara-sindaki fark arasinda korelasyon oldugu bulundu (p<0.05). KOAH'h hastalarda ise yurume mesafesinin sadece [FEV.sub.1] ve FVC (p[less than or equal to]0.05) degerleri ile korele oldugu saptandi.

Sonuc: Benzer olumsuz etkilemme sahip KOAH ve OUAS'li hastalarda egzersiz kapasitesinin benzer seviyede oldugu ve her iki hastalikta da hastahk siddetini gosteren objektif parametre-lerden ve ozellikle OUAS hastalannm egzersiz sirasinda artan nefes darligindan ve hemodinamik parametrelerden etkilendigi gorulmektedir. Bu nedenle OUAS'li hastalarda egzersiz testleri-nin tam monitorizasyon ile yapifmasi ve hemodinamik paramet-reler dikkate alinarak yorumlanmasi gerektigi onerilmektedir. (Tur Toraks Der 2010; 71: 66-70)

Anahtar sozcukler: Kronik obstruktif akcilger hastaligi, obstruktif uyku apne sendromu, egzersiz kapasitesi

Gelis Tarihi: 05. 05. 2009

Kabul Tarihi: 15. 06. 2009

ABSTRACT

Objective: Obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) and chronic obstructive pulmonary disease (COPD) are accepted as two different airway diseases, which have negative effects on exercise capacity and quality of life. The aim of our study was to compare exercise capacity in patients with COPD and OSAS.

Material and Method: Twenty patients with moderate-tosevere OSAS (16M, 4F) and 22 patients with mild-to-moderate COPD (14M, 8F) were included. Pulmonary functions (pulmonary function test), exercise capacity (6 minute walking test-6MWT), dyspnea and leg fatigue severity (Modified Borg Scale), and health-related quality of life (Short Form-36 Quality of Life Questionnaire) were evaluated.

Results: The mean apnea-hypopnea index (AHI), [FEV.sub.1]. of OSAS patients, and the mean [FEV.sub.1]. of COPD patients were 38.4[+ or -]17.5, 83.2[+ or -]8.8%, and 73.2[+ or -]11.3%, respectively. There were correlations between 6MWT distance and AHI, FEV;, FVC, dyspnea and leg fatigue severities at the end of the 6MWT, peripheral oxygen saturation and hearth rate changes after the 6MWT in OSAS patients (p[less than or equal to]0.05). The 6MWT distance of the COPD patients was correlated only with [FEV.sub.1], and FVC values (p).0.05).

Conclusion: The exercise capacity is at the same level in COPD and OSAS, which have similar negative disease-related effects. It has been seen that exercise capacity is affected by objective parameters which show disease severity in both of the diseases, dyspnea and hemodynamic parameters in OSAS patients. Thus, we suggest that exercise tests should be cattied out with full monitorization, and hemodynamic parameters should be take into consideration in the interpretation of the exercise test results of OSAS patients. (Tur Toraks Der 2010; 77: 66-70)

Key words: Chronic obstructive pulmonary disease, obstructive sleep apnea syndrome, exercise capacity

Received: 05. 05. 2009

Accepted: 75. 06. 2009

GiRiS

Kronik obstruktif akciger hastaligi (KOAH) ve obstruktif uyku apne sendromu (OUAS) fonksiyonel kapasitenin kisit-lanmasina neden olan farkli ve onemli iki hava yolu hastalik-laridir (1), (2). KOAH, ilerleyici havayolu obstruksiyonu nedeniy-le solunum fonksiyonlardaki azalma ve gunluk yasam aktivi-teleri sirasinda ortaya cikan dispne, egzersiz kapasitesinde kisitlanma ve dusuk yasam kalitesiyle karakterize bir hastalik-tir (3), (4). OUAS ise uykuda ust solunum yolunun tekrarlayici daralma ve tikanmalari sonucu ortaya cikan uykunun bolun-mesi, uyku kalite bozuklugu ve olusan oksijen desaturasyo-nuna bagli olarak gunluk yasam aktiviteleri sirasinda uyku hall ve yorgunlukla karekterize bir hastaliktir. Bu nedenlerle OUAS, literaturde etkileri iyi tanimlanmis KOAH hastaligi gibi bireylerin egzersiz kapasitesi ve yasam kalitesini olumsuz yonde etkileyen bir hastalik olarak kabul edilmektedir (5), (6).

Literaturde yer alan calismalarda, KOAH gibi OUAS'li hastalarda da uygulanacak tedavi yaklasimlannin amaclan arasrida hastalarin fonksiyonel kapasitesinin korunmasi ve gelistirilmesinin onemli oldugu vurgulanmaktadir (3), (7). Ancak, bu iki farkli hava yolu hastahgmda klinik uygulama kapsaminda fonksiyonel kapasitenin onemli bir gostergesi olan egzersiz kapasitesi ve iliskili oldugu faktorler incelen-memistir. Bu nedenle galismamizda, hava yolu obstruksi-yon siddeti benzer olan OUAS ve KOAH hastalarmda egzersiz kapasitesini karsilastirmayi amacladik.

GEREc; ve YONTEM

Cahsmamiza, gogus hastahklari anabilim dali uyku bozukluklari merkezi ve KOAH polikliniginde takip ve tedavi edilen, klinik durumu stabil, [FEV.sub.1], % degerine gore hava yolu obstruksiyon siddeti benzer olan, apne hipop-ne indeksine gore orta-agir siddetli OUAS'li ve GOLD-2007 kriterlerine gore hafif-orta siddetli KOAH'h toplam 42 olgu dahil edildi (3). Tani almis kardiyak, norolojik veya ortopedik rahatsizhgi bulunan, astim, intertisyel akciger hastaligi gibi ek akciger problemi olan, mobilizas-yon sirasmda yardimci cihaz kullanma ihtiyaci olan, gahs-maya katilmaya gonullu olmayan hastalar calismaya alinmadi. calisma protokolu ayni kurumun etik kurulu tarafindan onaylandi. Calismamn amaa ve uygulanacak degerlendirme yontemleri katihmcilara agklanarak, her katilimcinin arastirmayla ilqili yazili onaylan alindi.

Tum olgularin; fiziksel ozellikleri (yas, boy, vucut agir-ligi, vucut kitle indeksi-VKi), demografik bilgileri (cinsiyet, egitim durumu), klinik oykuleri, sigara oykuleri (sigara kullanma suresi, sigara kullanma miktari) ve solunumsal semptomlan (nefes darhgi, oksuruk, balgam) kaydedildi. Solunum fonksiyonlan; Solunum Fonksiyon Testi ile, egzersiz kapasiteleri; 6 Dakika Yurume Testi ile ve genel saghkla iliskili yasam kaliteleri; Kisa Form-36 Yasam Kalitesi Anketi ile degerlendirildi.

Solunum Fonksiyon Testi (SFT)

Solunum fonksiyon testi; SensorMedics Vmax 22 (SensorMedics Inc., Anaheim, CA, USA) marka spiromet-re kullanilarak, ATS kriterlerine gore yapildi (8). Zorlu vital kapasite (FVC), birinci saniyedeki zorlu ekspiratuar volum ([FEV.sub.1]) ve [FEV.sub.1]/FVC orani kaydedildi.

6 Dakika Yurume Testi (6DYT)

6DYT, ATS-2002 kriterlerine uygun olarak 30 metrelik hastane koridorunda uygulandi. Test oncesi ve sonrasin-da, solgulann kalp hizi, kan basinci, solunum frekansi, periferik oksijen saturasyonu, dispne ve bacak yorgunlu-gu iddeti degerleri kaydedildi (9). Dispne ve bacak yor-gunlugu siddeti Modifiye Borg Skalasi (MBS / 0-10) kulla-niiarak degerlendirildi (10). Periferik oksijen saturasyonu oturma pozisyonunda Palco 400 Model pulse oksimetre (Palco Labs, Santa Cruz, USA) kullanilarak olguldu.

Kisa Form-36 Yasam Kalitesi Anketi (KF-36)

KF-36, fiziksel fonksiyon, fiziksel rol guclugu, vitalite, sosyal fonksiyon, emosyonel rol guglugu, agri, genel sag-lik ve mental saglik bolumlerinden olusan, genel saglikla ilgili yasam kalitesini degerlendiren bir ankettir. Her bolum kendi icinde 0-100 puan araliginda skorlanmakta-dir. Turkce guvenilirlilik ye gecerlilik calivnasi olan ankette yuksek skorlar yuksek yasam kalitesi duzeyi-ni gostermektedir (11), (12).

Apne Hipopne Indeksi (AHi)

Uyku sirasinda bir saatte olusan apne ve hipopne sayilarinin toplami clan AHi, uyku apnesinin derecesini belirlemede kullanildi (AHi=15-30 ise orta iddetli OUAS, AHI= 30 ve uzeri ise air siddetil OUAS). AHI ve uyku sirasinda meydana gelen oksijen desaturasyon yuzdesi ENBLA 10 polisomnografi cihazi lie kaydedildi (13).

Istatistiksel Analiz

Elde edilen verilerin istatistiksel analizi icin SPSS-11.0 bilgisayar paket programi kullanildi. Veriler; sayl, yuzde dailimlari ye ortaiama[+ or -]standart sapma olarak gosterildi. Verilerin analizinde Mann-Whitney U testi, Wilcoxon testi, [x.sup.2] testi ve Spearman korelasyon analizi kullanildi. p<0.05 deeri istatistiksel olarak anlamli kabul edildi.

BULGULAR

Calismamiz kapsaminda, hastalik suresi benzer; apnehipopne indeksi ortalama 38.4[+ or -]17.5 olan, orta-agir siddetli 20 OUAS'h (16E, 4K) ve ortalama [FEV.sub.1], degeri %73.2[+ or -]11.3 olan hafif-orta siddetli 22 KOAH'li (14E, 8K) toplam 42 hastaya ait veriler analiz edildi. Hastalann demografik ozelliklerinin (p>0.05), sigara tuketim ahskan-liklannin (p=0.48) ve egitim durumlarmin (p=0.61) iki grupta benzer oldugu belirlendi. OUAS'h hastalann %50'si (n=10) ortalama 20.84[+ or -]25.46 paket.yil, KOAH'li hastalann ise %54.5'i (n=12) ortalama 16.05[+ or -]2.77 paket.yil sigara kullanma aliskanligina sahipti. Ayrica, her iki gruba ait solunum fonksiyon test sonuglan FEV/FVC orani disinda benzerdi. Bu deger OUAS'h hastalarda daha yuksekti (p=0.001). Her iki grupta nefes darhgi, oksuruk ve balgam semptomu gorulme sikhgi benzerdi (p>0.05, Table 1).

KF-36 lie degerlendinlmis olan yasam kalitesi skorlan-nin OUAS ve KOAH'li hastalarda benzer oldugu goruldu (p>0.05, Table 2).

6 dakika yurume testi sonrasinda ulasilan 6 dakika yurume mesafesinin (6DYM) her iki grupta benzer oldugu saptandi (OUAS grubu icin 6DYM= 480.42[+ or -]11.78 m, KOAH grubu ign 6DYM= 548.10[+ or -]32.21 metre, p=0.24). Yurume testi sonunda hemodinamik parametrelerde ortaya gkan degisiklikler incelendiginde ise; her iki grup?ta kalp hizi, sistolik kan basinci, dispne ve bacak yorgun-lugu siddeti degerlerinde anlamh artis oldugu bulundu (p<0.05). 6DYT sonrasinda; KOAH'li hastalarda Sp[0.sub.2] degerinin dustugu (p= 0.02), OUAS'li hastalarda ise degismedigi (p=0.45) goruldu. Aynca, OUAS'li hastalarda diyastolik kan basinci degerinin test sonrasinda anlamh olarak arttigi ve test oncesine gore bu degerde belirlenen artisin KOAH'li hastalarda saptanandan daha yuksek oldugu bulundu (p<0.05, Table 3).

Fonksiyonel kapasitenin bir gostergesi olan yurume mesafesi ile hastalann diger degerlendirme parametreleri arasmdaki korelasyonlar incelendiginde; OUAS'li hastalarda; 6DYM degeri ile AHi, [FEV.sub.1], FVC, yiirume testi sonu dispne ve bacak yorgunlugu degerleri, yurume testi oncesi ve sonrasi periferik oksijen saturasyonu, kalp hizi, sistolik kan basinci, dispne ve bacak yorgunlugu degerleri farki arasjnda korelasyon oldugu saptandi (p<0.05). KOAH'h hastalarda ise 6DYM degerinin sadece [FEV.sub.1] ve FVC degerleri ile korele oldugu belirlendi (p[less than or equal to]0.05, Table 4).

TARTISMA

KOAH ve OUAS tanih hastalarda egzersiz kapasitesinin degerlendirilmesi amaciyla yapilan calismamiz sonucunda her iki hastalik grubunda da egzersiz kapasitesinin hastalik siddetini tanimlayan objektif parametrelerden etkilendigi bulundu. Ancak, OUAS'li hastalarda KOAH'li hastalardan farkh olarak submaksimal siddette bir egzersize olan yurume aktivitesine verilen hemodinamik yanit-lann farkh oldugu, yurume mesafesinin solunumsal semptomlarla ve hemodinamik yanitlarla daha fazla ili|ki-li oldugu saptandi.

Literaturde yer alan cahsmalarda yas, vucut kitle indeksi, fiziksel aktivite aliskanligi ve egitim durumunun solunum fonksiyonlanni, egzersiz kapasitesini ve yasam kalitesi duzeyini etkileyebilecegj bildirilmektedir (14-16). Bu nedenle; sosyodemografik ozellikler ve hava yolu obstruksiyon siddetini gosteren [FEV.sub.1] degeri agsmdan calismaya dahil ettigimiz her iki hastalik grubundaki hastalarin benzer ozelliklere sahip olmasinin verilerin karsilastir-masinda kolaylik sagladigi dusunulmektedir.

Klinik uygulamalarda; [FEV.sub.1] degeri KOAH, AHi degeri OUAS ign hastalik siddetinin belirlenmesinde kullanilan objektif kriterler olarak kabul edilmistir (3), (13). KOAH'li has-talarda egzersiz kapasitesi ve FEV, degerlerinin korele olma-digi, uzun donem takiplerde ise yurume mesafesindeki dususun [FEV.sub.1], degerindeki dususten daha belirgin oldugu tanimlanmistir (17), (18). OUAS hastalannda ise AHi ile egzersiz kapasitesindeki kisitlanma arasinda iliski oldugu, egzersiz egitimi ile bu degerde olumlu yonde degisjklik elde edilebi-lecegi gosterilmistir (7), (19). Calismamizda ise KOAH grubun-da FEV, degerinin, OUAS grubunda ise [FEV.sub.1], ve AHi degerlerinin 6DYM ile korele oldugunu belirledik. Bu nedenle fonksiyonel kapasitenin her iki hastalik ign de hastalik ile ilqili objektif parametrelerle iliskili olabileceqini dusunduk.

Klinik uygulamada degerlendirme ve tedavi programlari, hastalik semptomlari temel almarak olusturulmakta-dir (20). KOAH'li hastalarda bireyi gunluk yasam aktivite-leri sirasinda kisitlayan ve yasam kalitesi ile yakindan ilis-kili olan en onemli semptomun dispne oldugu kabul edilmektedir. OUAS'li hastalarda ise algilanan uyku hali ve genel yorgunluk duzeyi bireyi gunluk yasam aktivitele-ri sirasinda kisitlayan en onemli semptomlar olarak belir-tilmektedir (21-23). Bu calismalarla uyumlu olarak OUAS'h hastalarda 6DYM ile 5DYT sonrasinda algilanan dispne ve bacak yorgunlugu siddetlerinin korele oldugunu sapta-dik. Bu sonuc, KOAH'li hastalardan farkli olarak OUAS'li hastalarda egzersiz kapasitesindeki kisitlanmanin hasta-nin egzersiz sonrasinda algiladigl semptomlarla daha fazla ilikide oldugeunu dusundurmektedir.

Literaturde KOAH hastalannda egzersiz kapasitesi ve KF-36 anketi ile belirlenen saglikla ilgili yasam kalitesi arasin-da iliski oldugu gosterilmistir (24), (25). OUAS'li hastalarda ise egzersiz kapasitesi, yasam kalitesi ve AHi indeksi arasinda bir iliski oldugu tanimlanmistir (7), (19), (26). Cahsmamizda lite-raturden farkli olarak, sosyodemogrofik ozellikleri ve obs-truksiyon siddetleri benzer olan bu iki kronik hava yolu obstruktif hastalikta 6DYM ve KF-36 ile degerlendirmis oldu-gumuz yasam kalitesi skorlan arasinda korelasyon bulunma-mistir. Ancak bilindigi gibi genel saglikla iliskili yasam kalitesi degerlendirmesi, bireyin yaklasik son dort haftalik surec ige-risinde, cesitli gunluk yasam aktiviteleri sirasinda deneyimle-digi, fiziksel, psikolojik ve sosyal komponentlerinin bir butun olarak incelenmesini icermektedir. Egzersiz kapasitesi degerlendirmesi ise, gunluk yasamda kullanilan bir aktivite ornegi-nin klinik kosullarda, belli bir zaman araliginda incelenmesi ile gergeklestirilmektedir. Bu durumun calismamizda yasam kalitesi skorlan ile egzersiz kapasitesi arasinda bir iliski bula-mamamizin nedeni olabilecegi dusunulmektedir.

KOAH'li hastalarda 6DYT sonrasinda hemodinamik parametrelerde ortaya cikan temel degisikliklerin; kalp hizi, sistolik kan basmci ve dispne siddeti artisi oldugu belirtilmektedir. Ayrica KOAH'h hastalarda egzersiz testi sonrasi periferik oksijen desaturasyonu ortaya gktigi da gosterilmistir (27). OUAS'li hastalarda ise egzersiz testle-rine temel hemodinamik yanitlarin diyastolik kan basin-cinda erken donemde ortaya cikan artis oldugu bulun-mustur (28), (29). Tryfon ve ark., ise OUAS'li hastalarda ortaya gkan bu artisjn fiziksel performansi kisitlayabile-cek bir faktor olabilecegini ileri surmuslerdir (29). Literaturdeki bu verilerle uyumlu olarak galisjmamizda da; her iki hastalik grubunda egzersiz testi sonrasinda kalp hizi ve sistolik kan basinci degerlerinde artis, KOAH'li hastalarda periferik oksijen desaturasyonu, OUAS'li hastalarda ise diyastolik kan basinci artisi oldugu goruldu. Ayrica OUAS'li hastalarda periferik oksijen saturasyonu egzersiz testi sonrasinda anlamh oleude dusus gostermemis olmasina ragmen test oncesine gore test sonrasinda meydana gelen dusus ile yurume mesafesinin korele bulunmasi, OUAS'li hastalarm egzersiz test sonuclannin KOAH'li hastalara gore hemodinamik parametrelerle daha yakindan iliskide oldugu ve klinik uygulamalarda hastahgin erken donemlerinden itibaren goz onune alinmasi gerektigini dusundurmektedir.

Sonuc olarak; benzer olumsuz etkilenime sahip KOAH ve OUAS'li hastalarda egzersiz kapasitesinin benzer seviyede oldugu ve her iki hastahkta da egzersiz kapasitesinin hastalik sjddetini gosteren objektif parametrelerden etkilendigi gorulmektedir. Ancak egzersiz kapasitesinin, OUAS'li hastalarda KOAH'li hastalara gore yurume testi sirasinda kaydedilen hemodinamik parametrelerden daha fazla etkilendigi ortaya cikmis/tir. Bu nedenle OUAS'li, hastalarda egzersiz testlerinin tarn monitorizas-yon saglayan laboratuarlarda yapilmasi ve test sirasinda ortaya gkan hemodinamik parametreler dikkate almarak yorumlanmasi gerektigi onerilmektedir.

Cikar Catismasi

Yazarlar herhangi bir cikar catismasinin soz konusu olmadigini bildirmislerdir.

KAYNAKLAR

(1.) Maclntyre NR. Mechanisms of functional loss in patients with chronic lung disease. Respir Care 2008;53:1177-84.

(2.) Weaver TE. Outcome measurement in sleep medicine practice and research. Part 1: assessment of symptoms, subjective and objective daytime sleepiness, health-related quality of life and functional status. Sleep Med Rev 2001;5:103-28.

(3.) The GOLD Expert Panel. Global strategy for the diagnosis, management, and prevention of COPD. Retrieved July, 22, 2007, from http://www.goldcopd.com.

(4.) Cooper CB. Airflow obstruction and exercise. Respir Med 2009;103:325-34.

(5.) Przybytowski T, Bielicki P, Kumor M, et al. Exercise capacity in patients with obstructive sleep apnea syndrome. J Physiol Pharmacol 2007;58:563-74.

(6.) Gulbay BE, Acican T, Onen ZP, et al. Health-related quality of life in patients with sleep-related breathing disorders: relationship with nocturnal parameters, daytime symptoms and comorbid diseases. Respiration 2008;75:393-401.

(7.) Smith SS, Doyle G, Pascoe T, et al. Intention to exercise in patients with obstructive sleep apnea. J Clin Sleep Med 2007;3:689-94.

(8.) American Thoracic Society. Standardization of spirometry, 1994 update. Am J Respir Crit Care Med 1995; 152:1107-36.

(9.) ATS Statement: Guidelines for the six-minute walk test. Am J Respir Crit Care Med 2002; 111-7.

(10.) Mahler DA, Wells CK. Evaluating of clinical methods for rating dyspnea. Chest 1988;93:580-6.

(11.) Brazier J, Harper R, Jones N, et al. Validating the SF-36 health survey questionnaire: new outcome measure for primary care. BMJ 1992;305:160-4.

(12.) Demiral Y, Ergor G, Unal B, et al. Normative data and discriminative properties of short form 36 (SF-36) in Turkish urban population. BMC Public Health 2006;9:247.

(13.) American Academy of Sleep Medicine. International classification of sleep disorders. Diagnostic and coding manual. 2nd ed. Wesrchester: American Academy of Sleep Medicine, 2005.

(14.) Cohen B, Vittinghoff E, Whooley M. Association of socioeconomic status and exercise capacity in adults with coronary heart disease (from the Heart and Soul Study). Am J Cardiol 2008;101:462-6.

(15.) Celli BR, Cote CG, Marin JM, et al. The body-mass index, airflow obstruction, dyspnea, and exercise capacity index in chronic obstructive pulmonary disease. N Engl J Med 2004;350:1005-12.

(16.) Quan SF, O'Connor GT, Quan JS, et al. Association of physical activity with sleep-disordered breathing. Sleep Breath 2007;11:149-57.

(17.) Foglio K, Carone M, Pagani M, et al. Physiological and symptom determinants of exercise performance in patients with chronic airway obstruction. Respir Med 2000;94:256-63.

(18.) Casanova C, Cote CG, Marin JM, et al. The 6-min walking distance: long term follow up in patients with COPD. Eur Respir J 2007;29:535-40.

(19.) Norman JF. Von Essen SG, Fuchs RH, et al. Exercise training effect on obstructive sleep apnea syndrome. Sleep Res Online 2000;3:121-9.

(20.) Bentsen SB, Henriksen AH, Wentzel-larsen T, et al. What determines subjective health status in patients with chronic obstructive pulmonary disease: importance of symptoms in subjective health status of COPD patients. Health Qual Life Outcomes 2008;6:115.

(21.) Sanchez FF, Faganello MM, Tanni SE, et al. Relationship between disease severity and quality of life in patients with chronic obstructive pulmonary disease. Braz J Med Biol Res 2008;41:860-5.

(22.) Basta M, Lin HM, Pejovic S, et al. Lack of regular exercise, depression, and degree of apnea are predictors of excessive daytime sleepiness in patients with sleep apnea: sex differences. J Clin Sleep Med 2008;4:19-25.

(23.) Hong S, Dimsdale JE. Physical activity and perception of energy and fatigue in obstructive sleep apnea. Med Sci Sports Exerc 2003;35:1088-92.

(24.) Katsura H, Yamada K, Kida K. Both generic and disease specific health-related quality of life are deteriorated in patients with underweight COPD. Respiratory Medicine 2005;99:624-30.

(25.) Boueri FM, Bucher-Bartelson BL, Glenn KA, Make BJ. Quality of life measured with a generic instrument (Short Form-36) improves following pulmonary rehabilitation in patients with COPD. Chest 2001;119:77-84.

(26.) Lopes C, Esteves AM, Bittencourt LR, et al. Relationship between the quality of life and the severity of obstructive sleep apnea syndrome. Braz J Med Biol Res 2008;41:908-13.

(27.) Ozalevli S, Ozden A, Itil O, Akkoclu A. Comparison of the sit-to-stand test with 6 min walk test in patients with chronic obstructive pulmonary disease. Respiratory Medicine 2007;101:286-93,

(28.) Ozturk LM, Metin G, Cuhadaroglu C, et al. Cardiopulmonary responses to exercise in moderate-to-severe obstructive sleep apnea. Tuberk Toraks 2005;53:10-9.

(29.) Tryfon S, Stanopoulos I, Dascalopoulou E, et al. Sleep apnea syndrome and diastolic blood pressure elevation during exercise. Respiration 2004;71:499-504.

Sunuldugu Kongre: 9. Ulusal Uyku Tibbi Kongresi, 4-8 Kasim 2008, Kusadasi, Aydin, Turkiye Yazisma Adresi / Address for Correspondence: Sevgi Ozalevli, Dokuz Eyluluniversitesi Tip Fakultesi, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Yuksekokulu, Izmir, Turkiye Tel: +90 232 412 49 24 E-posta: sevgi.ozalevli@deu.edu.tr

Duygu Ilgin (1), Hayriye Kul Karaali (1), Sevgi ozalevli (1), Oya Eyup Sabri Ucan (2)

(1.) Dokuz Eylul Universitesi, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Yuksekokulu, Izmir, Turkiye

(2.) Dokuz Eylul Universitesi Tip Faktiftesi, Gogas Hastaliklan Anabilim Dab, Izmir, Turkiye

doi:10.5152/ttd.2010.04
Table 1. Hastalanin temel ozellikleri

                         OUAS(16E,  KOAH (14 E, 8          P
                               4K)             K)

Yas (yil)               54.43[+ or     56.98+6.12       0.23
                           -]10.10

Boy (m)                  1.72[+ or      1.72[+ or       0.84
                            -]0.12         -]0.10

Vucut Agirhgi           89.91[+ or     83.50+9.42       0.26
(kg)                       -]13.20

VKi                     30.12+5.32     28.12[+ or       0.36
(kg/[m.sup.2])                             -]2.33

Sigara Tuketimi         20.84[+ or     16.05[+ or       0.48
(pkt.yil)                  -]25.46         -]2.77

Egitim Durumu

ilkogretim             %18.2 (n=4)   %25.0 (n= 5)  [x.sup.2]
                                                       =0.30

Universite            %81.8 (n=16)    %75.0(n=17)    p- 0.61


[FEV.sub.1]              2.85[+ or      2.14[+ or       0.28

(L)                         -]0.49         -]0.83


[FEV.sub.1]             83.2 + 8.8      73.2[+ or       0.32
(%)                                        -]11.3

FVC (L)                  3.24[+ or      3.59+1.11       0.09
                            -]0.94

FVC (%)                 78.94+8.51     87.12[+ or       0.17
                                          -]10.02

[FEV.sub.1] /         86.14 + 2.30     65.42[+ or    0.001 *

FVC (%)                                    -]4.13
Nefes Darhgi     Var   %60.0(n=12)    %40.9 (n=9)       0.21
Oksuruk          Var    %15.0(n=3)    %18.2 (n=4)       0.63
Balgam           Var   %40.0 (n=8)     % 36.4 (n=       0.88
                                               8)

Veriler, aksi belirtilmedikce ortalama[+ or -]standart sapma
(SS) olarak gdstenlmistir

* p < 0.05, VKi: vucut kitle indeksi;  [FEV.sub.1] birinci
saniyedeki zorlu ekspiratuvar volum, FVC= zorlu vital kapasite


Table 2. Kisa form-36 yasam kalitesi anketi sonuclari

                      OUAS         KOAH     P

               X[+ or -]SS  X[+ or -]SS

Fiziksel        64.38[+ or   72.57[+ or  0.62
Fonksiyon          -]11.88      -]22.23

Fiziksel Ro(    55.42[+ or   70.89[+ or  0.31
Kisitliligl        -]15.23      -]13.49

Agri            64.45[+ or   74.23[+ or  0.23
                   -]31.55      -]16.41

Genel Saglik    56.16[+ or   61.43[+ or  0.57
                   -]22.17      -]24.33

Vitalite       66.37+20.19  72.78+13.40  0.40

Sosyal          73.10[+ or   76.46[+ or  0.37
Fonksiyon          -]27.45       -]7.89

Emosyonel Rol  61.67+36.21   72.43[+ or  0.42
Kisitlihgi                      -]31.63

Mental Saglik   64.42[+ or   64.23[+ or  0.69
                   -]10.12      -]22.01

Veriler, aksi belirtilmedikce ortalama[+ or -]standart
sapma (SS) olarak gosterilmistir

* p [less than or equal to] 0.05, VKi: vucut kitle indeksi;
[FEV.sub.1] = birinci saniyedeki zorlu ekspiratuvar volum,
FVC = zorlu vital kapasite


Table 3. 6 dakika yurume test sonuclan

                           OUAS (X[+ or  [p.sub.1]  KOAH (X[+     Pi
                                  -]SS)              or -]SS)

6 DYM (m)                   480.42[+ or              548.10[+
                               -] 11.78                    or
                                                      -]32.21

KH (atim/dk)            I    82.32[+ or   0.001 **    82.74[+  0.01*
                                -]15.10                    or
                                                       -]3.27

                       II   104.15[+ or              103.25[+
                                -]12.12                    or
                                                       -]8.22

[dalta]KH                    22.30[+ or               18.42[+
                                 -]8.23                    or
                                                       -]5.53

SKB (mmHg)              I  122.11 [+ or   0.001 **   115.74[+  0.02*
                                -]81.48                    or
                                                      -]10.41

                       II   132.75+1.89              125.00[+
                                                           or
                                                       -]7.23

[dalta]SKB                   10.58+4.42               10.26[+
                                                           or
                                                       -]3.90

DKB (mmHg)              I    69.88[+ or   0.001 **    72.24[+   0.14
                                 -]5.96                    or
                                                       -]8.94

                       II    79.04[+ or               75.34[+
                                 -]3.16                    or
                                                       -]6.05

[delta]DKB                    9.65[+ or             2.35[+ or
                                 -]5.27                -]2.68

Sp[O.sub.2] (%)         I    96.72[+ or       0.45    96.94[+   0.02
                                 -]1.43                    or      *
                                                       -]1.08

                       II    95.16+1.83               95.67[+
                                                           or
                                                       -]1.50

[delta]sp[O.sub.2]           -0.5211.36               -1.05[+
                                                           or
                                                       -]0.68

Dispne Siddeti          I     0.52[+ or     0.01 *  0.34[+ or   0.02
                                 -]0.59                -]0.32      *

                       II     2.37[+ or             1.92[+ or
                                 -]1.82                -]0.24

[delta]Dispne Siddeti         1.06[+ or             1.35[+ or
                                 -]0.56                -]0.83

Bacak Yorgunlugu        I     0.25[+ or     0.01 *  0.42[+ or   0.02
                                 -]0.81                -]0.13      *

                       II     2.03[+ or             1.73[+ or
                                 -]0.79                -]2.45

[delta]Bacak                  1.17[+ or             0.80[+ or
Yorgunlugu                       -]1.55                -]1.15

                         P2

6 DYM (m)              0.24

KH (atim/dk)           0.98
                       0.50

[dalta]KH              0.56

SKB (mmHg)             0.63
                       0.32

[dalta]SKB             0.48

DKB (mmHg)             0.52
                       0.22

[delta]DKB             0.01
                          *

Sp[O.sub.2] (%)        0.06
                       0.81

[delta]sp[O.sub.2]     0.36

Dispne Siddeti         0.42
                       0.73

[delta]Dispne Siddeti  0.43

Bacak Yorgunlugu       0.75
                       0.72

[delta]Bacak           0.72
Yorgunlugu

* p [less than or equal to] 0.05, p,= Her bir grup icin
6 dakika yurume testi (6DYT) oncesi ve sonrasi iki
ortalama arasmdaki farkin istatistiksel olarak anlamlilik
degeri, [p.sub.2]= Gruplar arasi iki ortalama arasmdaki
farkin istatistiksel olarak anlamlilik degeri. I= 6DYT
oncesi degerler, ll= 6DYT sonrasi degerler. 6DYM= 6
dakika yurume mesafesi, KH= kalp hizi, SKB= sistolik
kan basinci, DKB= diyastofik kan basinci, Sp[0.sub.2]=
Periferik oksijen saturasyonu, [delta] = 6DYT oncesi
ile sonrasi arasmdaki fark


Table 4. 6 dakika yurume mesafesi ile diger degerlendirme
parametreleri arasindaki iliski

6DYM (m)                    OUAS     P   KOAH      P
                             rho          rho

Boy (m)                     0.52  0.02   0.35   0.42
                                     *

Apne-Hipopne indeksi        0.67  0.02      -      -
                                     *

[FEV.sub.1], (L)            0.75  0.02   0.70  0.04*
                                     *

[FEV.sub.1], (%)            0.42  0.27   0.39   0.35

FVC (L)                     0.72  0.04   0.68   0.05
                                     *

FVC (%)                     0.48  0.19   0.45   0.26

Dispne Siddeti         II  -0.76  0.01  -0.38   0.24
                                     *

[delta]Dispne Siddeti      -0.69  0.01  -0.22   0.59
                                     *

Bacak Yorgunlugu       II  -0.58  0.02  -0.05   0.92
                                     *

[delta]Bacak               -0.56  0.02   0.32   0.55
Yorgunlugu                           *

[delta]SKB (mmHg)           0.60  0.01   0.16   0.82
                                     *

[delta]Kalp Hizi            0.64  0.01   0.45   0.14
(atim/dk)                            *

[delta]Sp[0.sub.2]          0.58  0.03   0.36   0.46
                                     *

rho= Spearman korelasyon katsayisi, *p [less than or equal to] 0.05,
II= 6DYT sonrasi deerler, [delta] = 6DYT oncesi lie sonrasi
arasindaki fark. 6DYM = 6 dakika yurume mesafesi, SKB = sistolik
kan basinci, Sp[0.sub.2] = Periferik oksijen saturasyonu,
[FEV.sub.1] = birinci saniyedeki zorlu ekspiratuvar voium,
FVC= zorlu vital kapasite
Gale Copyright: Copyright 2010 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.